آزمون مدل‌های لاجیت و شبکه عصبی مصنوعی جهت پیش بینی دستکاری قیمت در بورس اوراق بهادار تهران

نویسندگان

1 استادیار مدیریت مالی، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

2 دانشجوی دکترای مدیریت مالی مرکز آموزشهای بین الملل دانشگاه آزاد اسلامی واحد قشم

چکیده

هدف این مقاله بسط و توسعه روش هایی مبتنی بر ساختار های شبکه ای و اقتصاد سنجی است که توانایی تشخیص قیمت های دستکاری شده در بورس اوراق بهادار تهران را داشته باشد. در این مطالعه هدف ارائه مدلی برای تخمین دستکاری قیمت در بورس اوراق بهادار تهران است. به همین منظور به روش غربالگری نمونه ای به حجم397 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران انتخاب گردید و اطلاعات مربوط به قیمت و حجم معاملات آنها طی سال های 1380 تا 1388 گردآوری شد و سپس از طریق آزمون های تسلسل، کشیدگی و آزمون وابستگی دیرش، شرکت های منتخب به دو دسته دستکاری شده و دستکاری نشده تقسیم بندی شدند. در گام بعد با بررسی روند  بازدهی تجمعی و حجم معاملات  شرکتهای دستکاری شده، تاریخ شروع دستکاری قیمت تعیین گردید و از طریق مدلهای لاجیت و شبکه عصبی مصنوعی و با استفاده از اطلاعات مربوط به اندازه شرکت، شفافیت اطلاعات، نسبتP/E و نقدشوندگی سهام یکسال قبل از دستکاری قیمت آنها، مدلی برای پیش بینی دستکاری قیمت سهام شرکتها در بورس اوراق بهادار تهران طراحی گردید. در پایان نیز قدرت پیش بینی  مدلها  با استفاده از داده های گروه های آزمایش مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به اینکه قدرت پیش بینی مدل لاجیت برای گروه آزمایش 92.1 % و در مدل شبکه های عصبی مصنوعی 94.1% بوده است. بنابراین هر دو مدل از فدرت بالایی در پیش بینی دستکاری برخوردار بوده و تفاوت چندانی بین قدرت پیش بینی این دو مدل وجود ندارد. 

کلیدواژه‌ها